Lata 50.

Lata 50. Ta dekada nie zapowiadała się zbyt obiecująco dla polskiego wzornictwa. Gospodarka centralnie planowana nie przewidywała miejsca na estetykę produkcji. Państwo stawiało na przemysł ciężki. Konsument nie miał nic do powiedzenia, w sklepach brakowało produktów. W sztuce dominował socrealizm, który był obowiązującym nurtem artystycznym.

W 1950 roku Biuro Nadzoru Estetyki Produkcji przekształca się w działający do dziś Instytut Wzornictwa Przemysłowego (IWP). Wanda Telakowska zostaje zastępcą dyrektora do spraw artystycznych. W pierwszych latach po wojnie wzornictwo było na drugim planie zainteresowań władz. Z początkiem lat 50. sztuka dekoracyjna bazować miała na tradycyjnym rzemiośle, co było łatwe i tanie do wdrożenia do produkcji masowej. IWP miał wcielić w życie te założenia, jak również pomóc wykształcić kadrę projektantów na nowo powstających kierunkach artystycznych.

Wszystko zmieniło się wraz z nadejściem „odwilży” w 1956 roku – partia chcąc obniżyć poziom frustracji w społeczeństwie postawiła na produkcję nowych dóbr, które miały podnieść poziom życia i pokazać zachodnim państwom siłę socjalistycznego kraju. W 1957 roku zakłady FSO zaczynają produkcję samochodu osobowego Syrena (model 100). W tym samym roku w Szczecińskiej Fabryce Motocykli wyprodukowano prototyp samochodu osobowego Smyk projektu Janusza Zygadlewicza. Wzorowany był na modnych w Europie mikrosamochodach, takich jak na przykład słynny Volkswagen Garbus. Dwa lata później w Warszawie na taśmy produkcyjne trafia Osa M-50 – jedyny skuter produkowany seryjnie w PRL.

W 1956 roku ukazuje się pierwszy numer magazynu „Projekt” poświęcony sztukom plastycznym. Na jego łamach architekt Jerzy Hryniewiecki wygłasza ważny postulat: „Musimy być nowocześni”. Ideologia nie ma wstępu do wzornictwa. Na pierwszy plan wysuwa się praktyka i funkcjonalność. Powracają modernistyczne założenia. W tym okresie powstaje wiele ważnych projektów i ikon polskiego wzornictwa. Lubomir Tomaszewski zaczyna pracę nad ergonomiczną formą serwisu do kawy. Władysław Wołkowski projektuje meble z użyciem wikliny. W 1958 roku Roman Modzelewski tworzy prototyp fotela RM58 wykonanego całkowicie z żywicy przy użyciu nowatorskiej w tamtych czasach technologii. Teresa Kruszewska i Maria Chomentowska eksperymentują ze sklejką. Na tekstyliach pojawiają się bardziej abstrakcyjne i geometryczne formy w żywych kolorach.
 

WARTO WIEDZIEĆ:

- 1952 – z warszawskiego studia rozpoczyna nadawanie pierwszy program telewizji polskiej
- 1953 - umiera Stalin – w ZSRR kończy się kult jednostki, Chruszczow demaskuje zbrodnie stalinizmu.
- 1955 – w Warszawie zakończono budowę Pałacu Kultury i Nauki, pierwszego polskiego drapacza chmur. Do dziś pozostaje najwyższym budynkiem w Polsce.
- 1956 – śmierć Bieruta. Do władzy dochodzi Gomułka. W Polsce zaczyna się „odwilż”.
- 1953 – Edmund Hillary zdobywa Mount Everest
- 1953 – amerykańscy naukowcy odkrywają strukturę DNA
- 1954 – Elvis Presley nagrywa swój pierwszy przebój „That’s All Right (Mama)”
- 1957 – ZSRR na orbitę okołoziemską wystrzelił rakietę Sputnik z psem Łajką na pokładzie


BIBLIOGRAFIA:

„Rzeczy niepospolite. Polscy projektanci XX wieku”, pod redakcją Czesławy Frejlich, wyd. 2+3D
„Polskie wzornictwo XX wieku”, Józef A. Mrozek, www.culture.pl

Wczytywanie rekomendacji...